Tips & best practices

Algemene tips
 
Taalgebruik

  • Gebruik woorden die gelijkwaardigheid uitdrukken.
  • Vermijd taalgebruik die mensen betuttelt of als slachtoffers voorstelt
  • Geef het woord niet alleen aan experts. Laat mensen met een handicap voor zichzelf spreken.
  • Meer tips over taalgebruik in de taalwijzer.

 
Beelden

  • Toon personen met een handicap als mensen met diverse interesses, bezigheden en levensstijlen.
  • Toon personen met een handicap van verschillende leeftijden, geslachten, seksuele voorkeuren, etnische achtergronden,…
  • Zet de handicap niet overdreven in de kijker, maar toon de mens.
  • Streef naar gelijkwaardige opstelling (vermijd bijv. kikkerperspectief of een ongelijke verhouding tussen persoon met en zonder handicap)

 
Gewone mensen in een gewone context

  • Doorbreek de eenzijdige beeldvorming van enkel superhelden of slachtoffers.
  • Laat mensen met een handicap aan bod komen in gewone programma’s en in contexten die niets met handicap te maken hebben.
  • Zoekt u een deskundige over een specifiek onderwerp? Neem eens een expert uit een minderheidsgroep en raadpleeg de Expertendabank van Gelijke Kansen.  

 
Wil het publiek mensen met een handicap op hun scherm?
6 tips van de BBC
 
Volgens een Brits onderzoek Disabling Prejudice zijn veel mediamakers nogal weigerachtig om personen met een handicap in beeld te brengen. Ze maken zich zorgen om de kijkcijfers en de vooroordelen van het publiek. Die blijken in verhouding nochtans goed mee te vallen. Zo wil 61 % van de kijkers meer mensen met een handicap op het scherm. 79 % van de kijkers ziet geen graten in een nieuwslezer met een functiebeperking.
 
Het onderzoek werd in 2003 uitgevoerd in opdracht van de BBC, de Broadcasting Standards Commission (BSC) en de Independent Television Commission (ITC). Naast professionelen in de media werden zowel kijkers met als zonder handicap bevraagd. De studie bevat nuttige tips, die ook voor andere media bruikbaar zijn.
 
Men onderscheidt verschillende manieren om mensen met een handicap (letterlijk of figuurlijk) in beeld te brengen, zonder dat de kijker zich hieraan stoort. Algemeen is het aan te raden om zowel positieve als negatieve stereotiepen te vermijden. Het komt ook beter over om mensen met een handicap niet als ‘anders’ voor te stellen. Dit kan via verschillende mechanismen:
 

  • Matching: overeenkomsten met ‘gewone’ mensen tonen, bijv. persoon met handicap moet ook gaan stemmen, brood kopen, gaat op vakantie…
  • Likeability: emotionele connecties opbouwen via zaken die universeel als positief worden ervaren: humor, toffe persoonlijkheden… zonder dus té positief te doen.
  • Celebrity: in fictie kunnen bekende acteurs zonder handicap personages met een handicap spelen en zo het beeld over gehandicapten verbeteren, als de handicap goed geportretteerd wordt natuurlijk (cfr Rain man). Dit heeft wel een kleine groep tegenstanders bij de respondenten. Sommigen vinden dat mensen met een handicap zelf de kans moeten krijgen om de rol te spelen.
  • Random betrokkenheid: personen met een handicap in alle rollen, in non-fictie en fictie, los van onderwerpen over handicap.
  • Korte informatieve bijdragen over een handicap-gerelateerd onderwerp, belicht vanuit visie van iemand met een handicap, aangenaam verpakt (cfr Man Bijt Hond).
  • Humor (lachen om de handicap) is goed, maar niet té ver gaan. Afhankelijk van soort programma, publiek dat er naar kijkt, humorgenre,… Er kan meer in stand-up comedy en door een humorist met een handicap.

Lees meer: