Hasta la Vista: ons oordeel

Hasta la Vista (2011) heeft alles in zich om aan een breed publiek een positieve boodschap mee te geven. We krijgen een genuanceerd en menselijk beeld van personen met een handicap. Het centrale thema zet bovendien een taboe in de kijker. Lees de conclusies van de focusgroep en ontdek waarom dit een goede film is!

Eerder schreven reeds twee handiwatchers hun mening over de film.

Op 7 januari 2012 organiseerde Handiwatch een focusgroep om de handicap-beeldvorming in de film wat dieper te analyseren. Hieronder lees je het overzicht van onze conclusies.

 SAMENVATTING VAN DE ANALYSE
 
Programma's, artikels en andere mediaproducten over mensen met een handicap vervallen, ondanks alle goede bedoelingen, vaak in een slachtofferverhaal, of omgekeerd in een superheldenverhaal. Ook vertrekt men vaak vanuit een medisch perspectief. Hasta la Vista (2011) slaagt er wonderwel in om al die valkuilen te vermijden. De belangrijkste reden hiervoor is misschien wel het ervaringsdeskundig perspectief, dat al in het oorspronkelijke idee voor de film vervat zit.
 
Pluspunten

  1. Handicap is een centraal thema, maar niet het enige. De film gaat over reizen, vrijheid en onafhankelijkheid. Over vriendschap, seks en relaties. Over ouders, toekomstdromen en dood. Stuk voor stuk thema's die mensen met of zonder handicap aanbelangen en aanspreken.
  2. Bezorgdheid, betutteling en de idee dat het leven met een handicap zwaar is, komen aan bod in het perspectief van de ouders. De kijker kan begrip voor hen opbrengen, maar ze vertegenwoordigen duidelijk een ietwat verouderde visie op handicap.
  3. De hoofdpersonages, drie mannen met een handicap, komen in opstand tegen de betutteling die hen beperkt. Ze nemen het recht in eigen handen om zelfstandig te reizen (of leven) en zelf beslissingen te nemen over hun leven.
  4. Toch wordt het niet opgeklopt tot een morele fabel van superhelden, die mits genoeg wilskracht en doorzettingsvermogen hun handicap kunnen 'overstijgen'. Het blijft grotendeels realistisch en herkenbaar, ook voor mensen met een handicap zelf.
  5. Personen met een handicap spreken voor zichzelf. Het verhaal is opgebouwd vanuit hun perspectief en niet dat van experts of andere mensen die een beeld over hen schetsen.
  6. Ze spreken voor zichzelf en niet voor een hele groep. Stereotypes worden vermeden doordat de drie hoofdpersonages onderling erg verschillen (diversiteit) en doordat zowel hun sterke als kleine kantjes in beeld komen (menselijkheid).
  7. De filmmakers vertrokken van bij het begin vanuit een ervaringsdeskundig perspectief, met name de ervaringen van Asta Philpot, een Amerikaanse activist met een handicap. Ze contacteerden hem – hij werd uiteindelijk één van de producers – en respecteerden dus het principe "niets over ons, zonder ons".
  8. De film doorbreekt een aantal vooroordelen en stereotypes. Dit gebeurt doelbewust en vaak expliciet, maar toch is het geheel niet belerend. Aan de andere kant zien we dat personen met een handicap ook vooroordelen hebben tegenover andere minderheidsgroepen of vrouwen. Dit wordt ook kritisch benaderd, wat de film een extra meerwaarde geeft.
  9. De film zit vol humor. Handicap is een dankbaar thema om grappen mee te maken, maar de dunne lijn tussen geestig en grof wordt niet overschreden. Omgekeerd brengt de humor zuurstof en lichtheid in het handicap-thema, al zijn er ook ernstige en ontroerende momenten. Daarnaast hebben veel grappen of grappige situaties ook niets met handicap te maken.
  10. "Handicap & seks" zal, als je het luchtig houdt, meer publiek trekken dan bijv. "handicap & verbouwen". Tegelijk is het moedig om een taboe onderwerp als centraal thema te nemen. De film heeft ook effectief het maatschappelijk debat over seksassistentie opnieuw aangewakkerd.

Minpunten
 
Alles kan altijd nog beter. Met deze 'minpuntjes' willen we zeker niet te veel kritiek geven op een prachtig eindproduct. Wel willen we film- en andere mediamakers inspireren met nieuwe ideeën.

  1. Het thema inclusie komt in de film minder aan bod. Het is een spanningsveld tussen algemeen menselijke behoeftes en aangewezen zijn op gespecialiseerde voorzieningen of mensen. We kijken uit naar programma's en films waarin mensen met een handicap inclusief aan bod komen en ook relaties hebben met niet-professionelen.
  2. Hasta la Vista gaat over "handicap en seks" maar de seks komt totaal niet in beeld, Dit laat veel vragen open voor de kijker en doet wat af aan het realisme. Hier toch iets van tonen, was een gewaagde evenwichtsoefening geweest om het aantrekkelijk en licht te houden, maar ook een interessante uitdaging met extra mogelijkheden. Wie durft?
  3. Hasta la Vista gaat over handicap en seks bij drie witte, mannelijke hetero's. Het hoefde natuurlijk geen cultfilm te worden waarin alle minderheidsaspecten vervat zaten, maar één van de mensen op wie de film gebaseerd is, is wel van allochtone origine. Wie maakt een vervolg met andere gender-, seksuele en/of etnisch-culturele perspectieven?
  4. De filmmakers hebben inspanningen gedaan om te werken met acteurs met aan handicap, maar hebben die piste helaas moeten verlaten. Als tweede keuze was het slim om niet met al te bekende acteurs te werken. Zij zetten een overtuigende prestatie neer. Er zijn duidelijk nog te weinig acteurs met een handicap, maar de filmwereld kampt ook met ontoegankelijkheid en lange werkdagen.
  5. Acteurs en filmmakers hebben zich duidelijk grondig geïnformeerd over de specifieke beperkingen en alles wat erbij komt kijken. Toch zijn er een paar kleine foutjes in geslopen. Lars gebruikt een ziekenhuisrolstoel waarmee hij het in het echt geen twee maanden zou uithouden, en het slapen in een tent verliep volgens sommigen al te vlotjes, zonder duidelijke aanpassingen (zoals speciale matrassen). Volgens anderen is kamperen altijd een uitdaging op vlak van comfort, wat de één al meer ligt dan de ander.

 

Datum van publicatie in medium: 
17 februari 2012 om

Reacties

===Post new comment

The content of this field is kept private and will not be shown publicly.
  • Web page addresses and e-mail addresses turn into links automatically.
  • Allowed HTML tags: <a> <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • Lines and paragraphs break automatically.

More information about formatting options

CAPTCHA
Deze vraag dient om spam-inzendingen te vermijden.
Beeld-CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.